Żołnierz to osoba służąca na stałe lub tymczasowo w narodowych siłach zbrojnych danego kraju. Jego głównym zadaniem jest bronienie jego terytorium oraz udział w akcjach zbrojnych poza jego granicami jeśli pozostaje on w stanie wojny z innym państwem. W dzisiejszych czasach żołnierze biorą udział w działaniach militarnych o charakterze pokojowym. Są to interwencje najczęściej organizowane przez ONZ, zwłaszcza w sytuacjach kiedy działania jakiegoś kraju lub części jego obywateli mogą zakłócić międzynarodowy pokój. Wojsko jest zaliczane do grupy służb publicznych.

Inną ważną funkcją żołnierzy jest pomoc w utrzymaniu porządku  w kraju, w którym służy. Najbardziej skrajnym przypadkiem użycia wojska w działach wewnątrz macierzystego państwa jest wprowadzenie stanu wojennego, które może być spowodowane zarówno wewnętrznymi jak i zewnętrznymi czynnikami. W czasie pokoju żołnierze pomagają ludności cywilnej między innymi poprzez zapobieganie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych czy wielkich katastrof.